Artikel Leerplicht

Alle kinderen die in Nederland wonen moeten naar school. Soms kunnen ze echter niet, bijvoorbeeld door ziekte, huwelijk van familieleden of een verhuizing. Het komt ook voor dat kinderen thuis blijven vanwege problemen in de klas met medeleerlingen of met een leraar. Soms spijbelen ze zonder dat de ouders dit weten. Een gevolg van regelmatig ongeoorloofd schoolverzuim is dat sommige jongeren de school niet afmaken. Zij hebben geen diploma, maken minder kans op werk, hebben minder vooruitzichten in de maatschappij. Het is daarom in ieders belang ongeoorloofd schoolverzuim zoveel mogelijk te voorkomen.
In de leerplichtwet staan regels die geoorloofd verlof regelen en ongewenst schoolverzuim zoveel mogelijk voorkomen. De uitvoering van de leerplichtwet is in handen van de leerplicht ambtenaar, die in dienst is van de gemeente. 

Tien vragen en antwoorden over de leerplicht

01. Wanneer móet mijn kind naar school?
02. Moet ik mijn kind aanmelden/afmelden?
03. Hoe lang duurt de leerplicht?
04. Ik wil buiten de schoolvakanties op vakantie. Mag mijn kind mee?
05. Krijgt mijn kind vrij voor een huwelijk?
06. Mijn kind is ziek. Bij wie moet ik dat melden?
07. Mijn kind spijbelt. Wat gebeurt er nu?
08. Wat doet de leerplichtambtenaar allemaal?
09. Wat als mijn kind blijft weigeren naar school te gaan?

Meer informatie

Mocht u andere vragen hebben of meer informatie willen en u woont in de gemeente Noordenveld dan kunt u contact opnemen met de leerplichtambtenaar van de gemeente, via het telefoonnummer 14 050. U kunt natuurlijk ook een e-mail sturen naar: postbus@gemeentenoordenveld.nl, ter attentie van de leerplichtambtenaar.


01. Wanneer móet mijn kind naar school?

Uw kind màg naar school als het 4 jaar is. Het móet naar school als het 5 jaar is geworden, om precies te zijn: op de eerste schooldag van de maand na de vijfde verjaardag. Voorbeeld: een meisje wordt 17 maart 4 jaar. Zij mag op 17 maart - haar verjaardag - naar de basisschool. Op 1 april van het daarop volgend jaar móet zij naar school.


02. Moet ik mijn kind aanmelden/afmelden?

De ouders of verzorgers van een kind zijn verplicht hun kind(eren) in te schrijven bij een door de wet erkende school of onderwijsinstelling. Als uw kind naar een andere school gaat, moet u hem of haar uitschrijven bij de oude school met vermelding van de naam van de nieuwe school of onderwijsinstelling.  Op de nieuwe school moet u uw kind weer aanmelden. Om uw kind in te schrijven bij een nieuwe school, dient u een "bewijs van uitschrijving" van de oude school in te leveren bij de nieuwe school. De leerplichtambtenaar controleert de aan- en afmeldingen.


03. Hoe lang duurt de leerplicht?

Leerplicht

Leerplicht geldt voor kinderen van 5 tot en met 16 jaar, vanaf de eerste dag van de maand nadat een kind 5 jaar wordt tot het einde van het schooljaar waarin het 16 jaar is geworden, of aan het einde van het twaalfde schooljaar. De basisschoolperiode telt mee voor acht jaar, ook als de leerling hier in werkelijkheid korter over gedaan heeft.

Kwalificatieplicht

Na het laatste schooljaar van de leerplicht begint de kwalificatieplicht voor kinderen die nog geen startkwalificatie hebben gehaald. Een startkwalificatie  is een havo-, vwo- of mbo-diploma (niet niveau 1.) De overheid ziet dit niveau als minimumvereiste voor een goede participatie in de maatschappij. Met de kwalificatieplicht wordt de leerplicht verlengd tot de dag dat de leerling een startkwalificatie heeft gehaald, of tot de dag dat de leerling 18 jaar wordt.


04. Ik wil buiten de schoolvakanties op vakantie. Mag mijn kind mee? 

In principe mag dit NIET. Een leerplichtige kan alleen buiten de reguliere schoolvakanties op vakantie als de aard van het beroep van de ouders daartoe speciaal aanleiding geeft. U kunt dit aantonen met een verklaring van de werkgever waarin dit staat. De specifieke aard van het beroep moet worden aangetoond. Hierbij moet gedacht worden aan sommige beroepen in de horeca en aanverwante bedrijven. Ook sommige agrariërs kunnen hiervoor in aanmerking komen. Er wordt vanuit gegaan dat u het merendeel van uw inkomen slechts in de zomervakanties kunt verdienen;

De werkomstandigheden (uitval, onderbezetting, werkplanning), de inkleuring van personele bezetting, de bedrijfsomstandigheden en de gezinsomstandigheden passen NIET in het begrip ‘specifieke aard van het beroep’;

  • Slechts eenmaal per jaar;
  • Maximaal 10 schooldagen;
  • Niet in de eerste weken na de zomervakantie.


05. Krijgt mijn kind vrij voor een huwelijk?

Soms is het mogelijk dat een kind afwezig is in verband met sociale verplichtingen. Voorbeelden zijn: een verhuizing, het huwelijk van familieleden of overlijden en/of begraven van naasten. In dit soort gevallen en in andere zeer bijzondere omstandigheden kan uw kind vrij krijgen. De directeur van de school beslist hierover. Over een afwezigheid van meer dan tien schooldagen per jaar, al dan niet aaneengesloten beslist de leerplichtambtenaar van de gemeente waar u woont, na overleg met de directeur van de school. Een leerling kan vrij krijgen van school, als hij/zij een aan de godsdienst of levensovertuiging verbonden plicht moet voldoen. De ouders moeten dit uiterlijk twee dagen voor de verhindering aan de directeur van de school melden.


06. Mijn kind is ziek. Bij wie moet ik dat melden?

U als ouders of verzorgers moet ervoor zorgen dat uw kind naar school gaat en de lessen volgt. Als uw kind ziek is, of om een andere reden niet naar school kan, dan moet u de directeur van de school zo spoedig mogelijk op de hoogte stellen. Een telefoontje, liefst vóór schooltijd, is hiervoor voldoende. Het voorkomt onnodige problemen.


07. Mijn kind spijbelt. Wat gebeurt er nu?

De directeur van een school is verplicht de afwezigheid van alle leerlingen nauwkeurig bij te houden. Als de directeur constateert dat een leerling vaak ongeoorloofd afwezig* is, dan moet hij/zij de leerplichtambtenaar hiervan op de hoogte stellen. Die gaat dan op zoek naar de oorzaken en redenen van het ongewenste schoolverzuim. Daarvoor neemt hij/zij contact op met de leerling en de ouders. Afhankelijk van de uitkomsten van de gesprekken, onderneemt de leerplichtambtenaar verdere actie.
* Onder ongeoorloofd afwezig wordt verstaan: Drie of meer dagen of 16 afzonderlijke lesuren gedurende 4 opeenvolgende weken.


08. Wat doet de leerplichtambtenaar allemaal?

Het werk van de leerplichtambtenaar is zeer divers. Hij/zij geeft

  • informatie
  • advies
  • hulp

aan de scholen, maar ook aan leerlingen en ouders/verzorgers.

Hij/zij zorgt ervoor dat iedereen zich aan de leerplichtwet houdt. Verder probeert de ambtenaar te voorkomen dat leerplichtige jongeren van school spijbelen of de school zonder diploma verlaten.
Hij/zij probeert

  • jongeren te motiveren,
  • de ouders te informeren,
  • of hulp van derden in te schakelen,
  • bemiddelt bij conflicten.

Niet alleen de leerplichtambtenaar is belangrijk voor de uitvoering van de leerplichtwet. Ook de ouders/verzorgers van leerplichtige leerlingen en de schoolleiding hebben een belangrijke verantwoordelijkheid. En sinds kort zijn ook de leerplichtige jongeren vanaf twaalf jaar (mede)verantwoordelijk voor hun schoolbezoek. De leerplichtambtenaar kan de jongere hierop aanspreken.

 


9. Wat als mijn kind blijft weigeren naar school te gaan?

Is alles geprobeerd om de problemen op te lossen, maar weigert uw kind toch nog om naar school te gaan? Dan kan de leerplichtambtenaar een proces-verbaal (laten) opmaken. In dat proces-verbaal wordt een leerplichtige leerling vanaf twaalf jaar strafbaar gesteld voor het schoolverzuim. Het schoolverzuim is dan een zaak van de officier van justitie.
De leerplichtambtenaar schakelt justitie uiteraard ook in wanneer u als ouder of verzorger het kind belet of verbiedt naar school te gaan.